Spor hukukçusu Dinçer: Hakem atamalarına müdahale eden kulüpler küme düşürülebilir

Türk futbolunda hakemlik sistemine yönelik tartışmalar sürerken, baskılar nedeniyle görevinden ayrılan hakemlerin hukuki hakları gündeme geldi. Spor hukukçusu Anıl Dinçer, Ali Tuna gibi isimlerin gerekli şartları sağlamaları halinde hakemliğe dönebileceğini belirtti. Dinçer, haksızlığa uğrayan hakemlerin tazminat talep ederek mahrum kalınan kazancın geri alınabileceğini vurguladı. Hakem atamalarına müdahale eden kulüp ve yöneticilerin ise futboldan men, küme düşürme ve puan silme gibi ağır yaptırımlarla karşılaşabileceğini ifade etti.

Testleri geçenler hakemliğe dönebilir

Spor hukukçusu Anıl Dinçer’e, "Baskılar yüzünden hakemlikten ayrılan Ali Tuna gibi isimler göreve dönebilir mi?" sorusu yöneltildi.

Adli veya idari olarak uğradıkları haksızlık kesinleşen hakemlerin hukuken göreve geri dönme hakkına sahip olduğunu belirten Dinçer, şu yanıtı verdi:

İlgili haber Profesyonelliğe Geçiş Ligi fikstür çekim tarihi açıklandı

"Ama burada Ali Tuna kendisi yaptığı açıklamada bu sisteme uymadığını belirterek hakemliğe geri dönmeyeceğini bizzat kendisi ilan etti. Fakat göreve dönmek istediği takdirde dönebilir."

Hakemlerin göreve iade şartlarına değinen Dinçer, aklanma veya iptal kararı alınması halinde hakemin klasman düşürülmesine ya da hakemliği bırakmasına neden olan sahte sınav, usulsüz disiplin cezası gibi idari kararların Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) veya mahkemelerce iptal edilmesi gerektiğinin altını çizdi. Dinçer şunları söyledi:

"Göreve iadesi söz konusu olan hakemlerin atletik testleri tekrardan geçmesi ve güncel sağlık raporu alması zorunludur. Ayrıca yaş haddine takılmamalılar."

Tazminat hakkı talep edebilirler

Usulsüz sınavlardan dolayı haksızlığa uğrayan hakemlerin, yaş, sağlık veya başka nedenlerle geri dönemezlerse zarara uğradıkları hakları talep edebileceğini belirten Dinçer, "Hakemlik yapamadığı 2-3 sene ondan dolayı da tazminat hakkı talep edebilir" dedi.

Futboldan men edilebilirler

"Bir kulüp yöneticisinin veya futbol yöneticisinin hakem atamasına müdahale etmeye çalışması hangi hukuki sorumlulukları doğurur?" sorusuna yanıt veren Dinçer, Merkez Hakem Kurulu’nun (MHK) bağımsızlığına ve hakem atamalarına dışarıdan müdahale etmeye çalışmanın hem sportif hem de adli bir suç olduğunu vurguladı. Dinçer, şöyle konuştu:

"Sportif disiplin sorumluluğu gereğince TFF Futbol Disiplin Talimatı uyarınca hakemleri ve kurulları baskı altına almaya çalışan kulüp ya da futbol oyuncularına çok ağır hak mahrumiyeti cezaları ve katlanarak artan para cezaları verilir. Sürekli tekrar tekrar halinde veya çok ciddiyse de bu kişilerin futboldan tamamen men edilmesi gündeme gelebilir."

Hapis cezasıyla yargılanabilirler

6222 sayılı kanun kapsamında hakem atamalarını etkilemeye çalışmanın müsabaka sonucunu etkilemeye teşebbüs kapsamında değerlendirileceğini belirten Dinçer, şu ifadeleri kullandı:

"Bu durum adli yargıda kamu görevlisi statüsündeki hakeme baskı tehdit veya adli yargılamayı sporda dürüstlüğü etkilemeye teşebbüs suçlarından ‘hapis cezası’ istemiyle dahi yargılama gerektirebilir."

Küme düşebilir, unvanı alınabilir, puanı silinebilir

Dinçer’e, "Hakem atamalarında sistematik bir müdahale tespit edilirse geçmiş maçların sonuçları açısından hukuki bir süreç doğabilir mi?" sorusu yöneltildi. Hakem atamalarında sistematik bir manipülasyon ve müdahale tespit edilmesi halinde "şike ve teşvik priminin" 6222 sayılı kanunun 11. maddesine girdiğini, bunun dışında futbol dürüstlüğünü ihlal suçlarının da gündeme geleceğini belirten Dinçer, şunları söyledi:

"Geriye dönük maç sonuçları tescil edildiği için değiştirilmeyebilir. Burada geriye dönük olarak sonuçta maçlar değiştirilmez, oynatılmaz."

Sportif ve ceza yargılama sürecinin doğacağını, skorlar değişmese bile bu durumun kulüpler ve şahıslar için çok ağır hukuki sonuçlar doğurabileceğinin altını çizen Dinçer, "Hakem atamalarını manipüle ederek haksız menfaat sağlayan kulüpler hakkında küme düşürme, şampiyonluk unvanının geri alınması, puan silme gibi ağır sportif yaptırımlar uygulanabilir" dedi. Dinçer, bunları gerçekleştiren kulüp personeli hakkında da ömür boyu men dahil çok ciddi yaptırımlar uygulanabileceğini ifade etti.

Hak ettiği klasmana yükselir

Dinçer’e, "Bir hakemin klasman yükselmesinin hukuka aykırı biçimde engellendiğinin ispatlanması halinde hakemin hangi hakları doğar?" sorusu yöneltildi. Liyakate aykırı olarak sahte belgelerle veya hukuka aykırı gerekçelerle klasman yükselmesinin engellendiğinin ispatlanması halinde hakemin elde edebileceği haklara değinen Dinçer, şöyle konuştu:

"Hakem TFF Tahkim Kurulu nezdinde veya adli yargıda kararın iptalini isteyerek hak ettiği klasmana yükseltilme hakkını talep edebilir."

Dinçer, hukuka aykırı önceki işlemin iptal edilmesiyle hakemin kariyer basamağının düzeltileceğini kaydetti.

Hakemlik tazminatı ve yan gelirleri alır

Maddi tazminat hakkının doğacağını, manevi tazminat ve ceza davası da açılabileceğini ifade eden Dinçer, şunları söyledi:

"Engellenen klasmanda görev alsaydı maç başına elde edeceği hakemlik tazminatı ve bunun dışındaki yan gelirler hesaplanır. Hakem mahrum kalınan kazancın yani aslında haklı bir şekilde o görevde olsaydı elde edeceği kazancını hesaplayıp bunun ödenmesini talep edebilir."